किट व्यवस्थापन – मकै

मकैका किरा र तिनको व्यवस्थापन

Fall Armyworm (Spodoptera frugiperda)
. Mass trapping with pheromone traps @ 10 traps /ha  in 5 days after seedling emergence.
. Release Trichogramma chilonis @ 100000/ha/release (3 times art weekly interval).
. Spraying Bt, Metarhizium anisopliae, Beauveria bassiana is recommended against early instars.
. Neem based insecticide spraying from 10 days after seedling emergence.
. Mechanical collection of egg masses/larvae and destruction with regular monitorin. (Killing 1 caterpillar can reduce 1500-2000 new caterpillars after 4 weeks.
Chloropyriphos or quinalphos spraying against early (1-2 instars).
. Emamectin benzoate @ 0.4 gram/liter water at late instars.
. Spinosad @ 0.3 ml/liter at 40 days age against late instars. 

फौजीकिरा (Armyworm)

  • क्याटरपिलर (पुतली) संकलन गर्ने र नष्ट गर्ने |
  • वयस्क कीराहरू समात्नका लागि लाइट ट्र्याप स्थापना गर्ने ।
  • ५०० मिलीलीटर Dichlorvos 85 SL वा १ लिटर क्वाइनलफॉस २५  ईसी प्रति हेक्टर ५००-१००० लिटर पानीमा मिसाई स्प्रे गर्नुहोस्।

मकैको गवारो (Maize Stem Borer)

  • ढोड, झार र काण्ड बोररका अन्य वैकल्पिक होस्टहरूलाई नष्ट गर्दै फसलपछि खेत जोत्ने ।
  • मृत बोटहरु हटाउने र नष्ट गर्ने र शीघ्र पिन प्वालमा हुने क्षति देखाउँदै बिरामी बोटहरूको विनाश गर्ने ।
  • बालीनालीको अवशेषहरू नष्ट गर्ने र काट्ने र काण्डलाई रोगि पार्ने डायपोज्स लार्भाको नियन्त्रण प्रभावकारी हुन सक्छ।
  • १०-१५ दिन पुरानो मकैको खेत बालीमा प्रति हेक्टर एक लाख ट्राईकोग्रामा चिलोनिस जारी गर्नुहोस्।
  • रोपेको २-३ हप्ता पछि पातमा चोट लाग्ने बित्तिकै फेनवालिरेट २० ईसी @ ३७५ मिलीलिटर प्रति हेक्टर, साइपरमेथ्रिन १० ईसी @ ६५० मिलि प्रति हेक्टर २५०-५०० लिटर पानी प्रयोग गरेर छर्ने |
  • मकैको तल्लो पातहरूको क्लिपिंग गर्ने (चौथो सम्म)।
  • गेनुलर कीटनाशक १५ केजी फिप्रोनिल ०.३ जी प्रति हेक्टर प्रयोग गर्नुहोस् । 

खुम्रे किरा (White Grub)

  • बिभिन्न बिधि जस्तै जोताई, ह्यारोइंग, Rolling, पानी जमाउने र खेत खाली राख्ने ।
  • राम्रोसँग विघठित FYM (फार्म यार्ड मल) को उपयोग गर्ने ।
  • प्रकाश जाल रातको समयमा वयस्क बीटल संकलन गर्न प्रयोग गर्न सकिन्छ।
  • मेटाराइजियम आधारित जैविक कीटनाशक प्रयोग गर्ने |
  • रोपाई अघि बीजको उपचार गर्नुहोस् १२.५ मिलीलीटर क्लोरोपायरिफोस २० ईसी प्रति किलो बीजको दरले गर्ने ।
  • खपटेहरु मार्न ५०० ग्राम कार्बेरिल ५० डब्ल्यूपी प्रति हेक्टर २५० लिटर पानीमा छरितो होस्टमा जस्तै जीजिफस, अमरूद, अंगूर आदिमा छर्कने । 

पुष्प खपटे (Flower Beetle)

  • वयस्क बीटलको हातले संग्रह गर्ने ।
  • स्वीप नेटको सहयोगमा किरा संग्रह।
  • सुरक्षित रासायनिक कीटनाशकहरूको प्रयोग गर्ने |

किटकिटे खपटे (Wireworm)

  • क्रप रोटेशन गर्ने जसले अल्फा-अल्फा र उच्च ग्लुकोसिनोलेट गोबीबाली र रायो बाली समावेश गर्दछ र यसले व्यवस्थापनमा मद्दत गर्न सक्छ।
  • खेत सुकाउने र गर्मी महिनामा जोत्ने ।
  • कम्तिमा २ हप्ताको लागि पानीको साथ बाढी सिचाई गर्ने ।
  • मकै र अन्य नगदी बाली उब्जाउँदा गहुँलाई जाली बालीको रूपमा प्रयोग गर्नुहोस्।
  • फन्गस मेटाराइजियम एनिसोप्लिया र बउभेरियामा वायरवर्म्सको व्यवस्थापनको लागि राम्रो सम्भावना छ ।
dev